Κορυφή σελίδας
ROCK - Τιμή και δόξα στον μεγάλο επαναστάτη - ΥΔΡΟΧΟΟΣ

ROCK - Τιμή και δόξα στον μεγάλο επαναστάτη - ΥΔΡΟΧΟΟΣ

Go to content

Main menu

ROCK - Τιμή και δόξα στον μεγάλο επαναστάτη

17 Νοεμβρίου 1997

Είναι σύνηθες φαινόμενο για τον άνθρωπο, όταν απολαμβάνει κάποιες συνθήκες, να τις υποτιμά ή τουλάχιστον να μην τις εκτιμά στο μέτρο που πρέπει. Ο σημερινός άνθρωπος και ειδικότερα ο νέος, ζώντας σε μια κοινωνία που προσφέρει μεγάλες ελευθερίες, έμαθε να θεωρεί ορισμένα πράγματα ως δεδομένα. Έμαθε να θεωρεί ως δεδομένο ότι έχει δικαιώματα. Έμαθε να θεωρεί ως δεδομένο ότι μπορεί ν' αντιδρά κάθε φορά που νομίζει ότι αδικείται. Αυτό είναι λάθος. Κανένα από τα δικαιώματα που απολαμβάνουμε δεν μας χαρίστηκε. Τα πάντα κατακτήθηκαν με αγώνες. Αγώνες ανθρώπων, που θυσιάστηκαν γι' αυτά που πίστευαν. Αγώνες που, άλλες φορές με το μολύβι, άλλες φορές με τα όπλα και άλλες φορές —όπως θα προσπαθήσουμε ν' αποδείξουμε— με την κιθάρα, μας οδήγησαν στη σημερινή κατάσταση. Για να εκτιμηθεί το φαινόμενο Rock στο σύνολο του εύρους του, θα πρέπει να μελετηθεί με τρόπο όμοιο μ’ αυτόν που μελετώνται οι επαναστάσεις. Θα πρέπει να δούμε τις συνθήκες μέσα στις οποίες γεννήθηκε και να τις συγκρίνουμε με τις συνθήκες που προέκυψαν εξαιτίας της ανάπτυξής του. Θα πρέπει να δούμε το ποιόν των δημιουργών του και να το συγκρίνουμε με το ποιόν των μεγάλων και αναγνωρισμένων επαναστατών.

Πριν ξεκινήσουμε την οποιαδήποτε ανάλυση, χρήσιμο είναι να πούμε μερικά πράγματα περί επανάστασης. Όταν μιλάμε για επανάσταση και επαναστάτες, το μυαλό του ανθρώπου πηγαίνει σε μαζικές κινητοποιήσεις, που στόχο είχαν τον περιορισμό της αυθαιρεσίας της εξουσίας. Η ιστορία καταγράφει αυτές τις κινητοποιήσεις και τις ονομάζει επαναστάσεις. Το Rock, ως δραστηριότητα, πολύ εύκολα θα μπορούσε ν’ απορριφθεί απ’ αυτήν την κατηγορία, γιατί δεν πληρεί τις προϋποθέσεις που αναγνωρίζει η επιστήμη της ιστορίας. Θα μπορούσε δηλαδή η ταύτισή μας να θεωρηθεί σαν μια υπερβολή, που δικαιολογείται από την αγάπη μας προς αυτόν τον τύπο της μουσικής. Εδώ ακριβώς είναι το λεπτό σημείο. Η Rock μουσική, είτε τη λατρεύει κάποιος είτε όχι, είναι μια πραγματική επανάσταση. Είναι επανάσταση όμοια με τη Γαλλική και ως τέτοια πρέπει να μελετηθεί. Αν εμείς που αγαπούμε το Rock δεν καταφέρουμε να το δούμε από μια άλλη οπτική γωνία, δεν θα μπορέσουμε ποτέ να καταλάβουμε τη σημασία του, ενώ αυτοί που το αντιπαθούν θα εξακολουθούν να το βλέπουν σαν μια βαρβαρότητα και τίποτε άλλο. Το τελευταίο βέβαια δεν είναι πρόβλημα, γιατί στόχος μας είναι να καταλάβουμε εμείς τι συμβαίνει και όχι να πεισθούν κάποιοι άλλοι για την ορθότητα της άποψής μας. Μήπως οι Γάλλοι ευγενείς έβλεπαν τη Γαλλική Επανάσταση ως ένα σημαντικό βήμα της ανθρωπότητας ή μήπως την έβλεπαν επίσης σαν μια βαρβαρότητα;

Η προσφορά της μουσικής Rock στην ανθρώπινη κοινωνία μπορεί να συγκριθεί μόνο με την προσφορά των μεγάλων επαναστάσεων που πραγματοποίησαν οι άνθρωποι στην προσπάθειά τους για την κατάκτηση της ελευθερίας. Το Rock είχε προσφορά ανάλογη μιας επανάστασης, γιατί ήταν το ίδιο μια επανάσταση. Οι άνθρωποι αγνοούν την πραγματική σημασία του, γιατί αγνοούν τον τρόπο με τον οποίο λειτουργεί το σύστημα εξουσίας. Αδυνατούν ν’ αντιληφθούν ότι πολλές από τις κοινωνικές συνθήκες που απολαμβάνουμε σήμερα —και είμαστε υπερήφανοι γι’ αυτές ως κατακτήσεις— είναι αποτελέσματα της επίδρασης της μουσικής Rock.

Ο αναγνώστης εύλογα θ’ αναρωτηθεί …γιατί η επανάσταση του Rock δεν μελετήθηκε ποτέ κάτω από το ανάλογο πρίσμα, ώστε να καταγραφεί από την ιστορία ως τέτοια …κι επιπλέον …γιατί δεν οδήγησε στις κοινωνικές συγκρούσεις που χαρακτηρίζουν τις άλλες επαναστάσεις. Πρώτα απ’ όλα πρέπει να γνωρίζουμε ότι η ιστορία καταγράφει πάντα ό,τι συμφέρει την εξουσία και όχι ό,τι συμβαίνει στην πραγματικότητα. Το Rock δεν επιχείρησε ποτέ να το μελετήσει ως επαναστατικό φαινόμενο, γιατί απλούστατα δεν συμφέρει. Το Rock εξακολουθεί να είναι ζωντανό φαινόμενο, που κάθε οργανωμένη μελέτη περί αυτού το ενισχύει εις βάρος της εξουσίας. Η ιστορία καταγράφει ό,τι είναι νεκρό και νικημένο• ό,τι δεν απειλεί την εξουσία. Δεν έχει σημασία πόσο αυτό το φαινόμενο άλλαξε την κοινωνία ή πόσο άλλαξε τους συσχετισμούς μέσα σ’ αυτήν, σημασία έχει ότι, από τη στιγμή που η εξουσία έχει επιβιώσει και είναι υπαρκτή, το φαινόμενο της επανάστασης που έχει προηγηθεί είναι νικημένο από αυτήν. Η επανάσταση έχει πάντα ως στόχο την εξουσία. Όταν η εξουσία εξακολουθεί να υπάρχει, αυτό σημαίνει ότι οι προηγούμενες επαναστάσεις έχουν αποτύχει. Αθροιστικά, το σύνολο των επαναστάσεων μπορεί να πρόσφεραν στον άνθρωπο καλύτερες συνθήκες διαβίωσης, αλλά σε απόλυτα μεγέθη απέτυχαν, από τη στιγμή που ο στόχος δεν επιτεύχθηκε. Αυτές τις επαναστάσεις καταγράφει η ιστορία, γιατί είναι ακίνδυνες κι επιπλέον την συμφέρουν. Ο κόσμος θα πρέπει να θυμάται ποιοι επαναστάτησαν, γιατί στην πραγματικότητα η εξουσία διέφθειρε τους επαναστάτες και τους έκανε δούλους της. Οι σημερινοί εξουσιαστές δεν είναι τίποτε άλλο παρά οι αποτυχημένοι επαναστάτες του παρελθόντος. Όλοι αυτοί που ξεπούλησαν τα οράματα του ανθρώπου για να χορτάσουν την πείνα τους. Όλα τ’ αποβράσματα που επιδίωκαν αλλαγή ρόλων και όχι την κατάργηση αυτών. Αυτοί παραγγέλλουν στην ιστορία να καταγράφει όσα τους συμφέρουν και όχι την αλήθεια.

Σ’ ό,τι αφορά το φαινόμενο των κοινωνικών συγκρούσεων που συνοδεύουν τις επαναστάσεις συμβαίνει το ακόλουθο. Επανάσταση είναι η οποιαδήποτε δραστηριότητα οδηγεί την κοινωνία από μία παγιωμένη κατάσταση σε μια νέα. Επειδή η παγιωμένη κατάσταση συνδέεται με παγιωμένη εξουσία, η οποιαδήποτε προσπάθεια γι’ αλλαγή συνήθως απαιτεί σύγκρουση. Απέναντι στην ισχύ της εξουσίας αντιπαρατίθεται ο λαός με το μοναδικό του όπλο, που είναι η μαζικότητα. Αυτή η αντιπαράθεση μεταξύ αντιπάλων που μισούνται θανάσιμα οδηγεί στη σύγκρουση. Αυτό όμως το φαινόμενο δεν είναι πάντα απαραίτητο να συμβεί για να χαρακτηριστεί μια δραστηριότητα ως επανάσταση. Η επανάσταση συνδέεται απόλυτα μόνο με τις κοινωνικές αλλαγές και όχι με τις κοινωνικές συγκρούσεις. Η σύγκρουση είναι απλά μια από τις επιλογές που έχουν οι επαναστάτες. Είναι επιλογή που έχει σχέση με τα συμφέροντα, τις συνθήκες και τη γνώση των εμπλεκομένων μερών. Στη Γαλλική Επανάσταση η σύγκρουση ήταν αναπόφευκτη, γιατί άνθρωποι αγράμματοι είχαν ν’ αντιμετωπίσουν ανθρώπους με γνώσεις και όπλα. Με τη βία τους καθήλωναν στην αθλιότητα και μόνο με βία μπορούσαν ν’ αντιδράσουν. Δεν είχαν γνώσεις, ώστε να φθείρουν το σύστημα, χωρίς το προσωπικό ρίσκο που συνεπάγεται η βία. Στην περίπτωση του Rock τα πράγματα ήταν διαφορετικά. Η γνώση δεν έλειπε σε κάποιο από τα αντίπαλα μέρη. Οι επαναστάτες του Rock  επέλεξαν την αναίμακτη σύγκρουση, περιοριζόμενοι στο να προκαλούν φθορά στον αντίπαλο. Η επανάσταση όμως έγινε κι αυτό συνεπάγεται ορισμένα πράγματα. Η κοινωνία άλλαξε στο μέτρο που επέτρεπε όχι πλέον η ισχύς των όπλων των επαναστατών, αλλά η ισχύς της γνώσης τους. Το Rock έφθειρε την εξουσία και η εξουσία, πληρώνοντας μεγάλο τίμημα, δείχνει σήμερα να το ελέγχει.

Για να καταλάβει ο αναγνώστης πόσο το Rock ενοχλεί την εξουσία και πόσο καλά γνώριζε τη σημασία του η ίδια, θα πρέπει να παρακολουθεί τη συμπεριφορά της. Η εξουσία μισεί και ερεθίζεται με οτιδήποτε την απειλεί και δεν το ελέγχει. Το Rock το μισεί θανάσιμα κι αυτό το μίσος φτάνει πολλές φορές στην παράνοια των συνήθως ψύχραιμων —λόγω γνώσης— δούλων της. Δείγμα αυτής της παράνοιας είναι η σύνδεση του Rock με τον σατανισμό και άλλες αστειότητες, που γίνεται εσκεμμένα κι έχει ως στόχο να επηρεάσει το μέρος εκείνο της κοινωνίας που στερείται γνώσης και υπακούει στην εξουσία• όλους εκείνους που εναποθέτουν το μέλλον τους στα χέρια των επαγγελματιών "σωτήρων" του συστήματος• όλους εκείνους που για ό,τι άσχημο συμβαίνει στη κοινωνία ευθύνονται οι ξένοι, οι γείτονες, οι ομοφυλόφιλοι, οι σατανιστές, οι μαύροι, οι Εβραίοι και ό,τι άλλο τους πλασάρουν αυτοί που τους εκμεταλλεύονται. Μόνο σ’ αυτήν τη μερίδα της κοινωνίας μπόρεσε η εξουσία να περιορίσει τις κοινωνικές αλλαγές που επέφερε το Rock. Στα υπόλοιπα κοινωνικά στρώματα, που χαρακτηρίζονται από υψηλότερη στάθμη παιδείας, τα αποτελέσματα της προπαγάνδας του συστήματος ήταν από πενιχρά έως ανύπαρκτα. Εξαιτίας αυτών των αρνητικών αποτελεσμάτων, το Rock μπόρεσε κι επιβίωσε και αντιμετω-πίστηκε στη συνέχεια από την εξουσία σαν αναγκαίο κακό. Θεωρήθηκε σαν ασχήμια που έπρεπε ν’ αντιμετωπιστεί διακριτικά, χωρίς ν’ αποκαλύπτεται η τρομερή αγωνία της εξουσίας.

Αρκεί όμως το γεγονός ότι ανιχνεύσαμε το μίσος του συστήματος, για να σταθεί ο ισχυρισμός μας περί σχέσεως επανάστασης και Rock; Το σύστημα συντίθεται από κομπλεξικούς ανθρώπους κι αυτοί οι άνθρωποι μισούν τα πάντα. Μισούν οτιδήποτε δεν μπορούν να έχουν ή δεν είναι οι ίδιοι. Μισούν τους νέους, την ομορφιά, τον έρωτα και βέβαια όλα αυτά δεν είναι επαναστάσεις. Από τη στιγμή που ισχυριζόμαστε τα περί επανάστασης, θα πρέπει να βρούμε το σημείο όπου αυτή η επανάσταση επεμβαίνει αρνητικά στη λειτουργία του συστήματος εξουσίας. Η Γαλλική Επανάσταση, για παράδειγμα, ήταν μισητή από το σύστημα, γιατί οι επαναστάτες απαίτησαν γνώση. Διεκδίκησαν το δικαίωμα να μορφώνονται τα παιδιά των φτωχών. Η κοινωνική αλλαγή από αυτό το σημείο κι έπειτα είναι φυσιολογική. Η κατοχή γνώσης από τους ανθρώπους αναγκάζει το σύστημα ν' αλλάξει τρόπο λειτουργίας και να περιορίσει την αυθαιρεσία του. Η Γαλλική Επανάσταση, δηλαδή, καταγράφεται ως επανάσταση για δύο λόγους: Ο πρώτος λόγος είναι ότι τέθηκε ένας στόχος, που για την επίτευξή του απαιτούσε αγώνα, ενώ ο δεύτερος ότι η επίτευξη αυτού του στόχου οδήγησε σε κοινωνικές αλλαγές. Η κοινωνία πριν απ’ αυτήν την επανάσταση δεν είχε γνώση κι αγωνίστηκε για να την αποκτήσει. Η επανάσταση πραγματοποιήθηκε και θεωρητικά πέτυχε το στόχο της, εφόσον η γνώση παραδόθηκε στους ανθρώπους και η κοινωνία πήγε ένα βήμα μπροστά. Έχοντας αυτά υπ’ όψιν μας, αναρωτιόμαστε γιατί πρέπει το Rock να καταγραφεί κι αυτό ως επανάσταση. Τι στόχους έθεσε και για ποιες κοινωνικές αλλαγές είναι υπεύθυνο;

Το Rock γεννήθηκε σε μια κοινωνία που είχε ήδη ζητήσει τη γνώση και θεωρητικά την είχε στην κατοχή της. Αυτή η κοινωνία όμως —όπως θα δούμε— δεν κατάφερε να κερδίσει τίποτε ουσιαστικό από την κατοχή γνώσης. Η εξουσία είχε "καπελώσει" την επανάσταση της γνώσης και έλεγχε την κοινωνία απόλυτα. Η συντηρητική Ευρώπη του Μεσαίωνα των όπλων παρέμεινε συντηρητική με μέσον πλέον τη γνώση. Το σύστημα απλά άλλαξε το μέσο επιβολής της εξουσίας του. Αυτή η εξουσία, όταν επιβάλλεται από το σύστημα, οδηγεί στο συντηρητισμό και υποχρεωτικά φιμώνει την κοινωνία. Το Rock γεννήθηκε σε μια καταπιεσμένη και σιωπηλή κοινωνία ως κραυγή διαμαρτυρίας. Το Rock πολεμά τον συντηρητισμό που επιβάλλεται με μέσο πλέον τη γνώση και όχι με το μαστίγιο. Η λειτουργία του —ως μορφή επανάστασης— συνδέεται με τη γνώση, αλλά με έναν πολύ ιδιόμορφο τρόπο. Η ιδιομορφία του οφείλεται στο γεγονός ότι δεν ζητάει γνώση από το σύστημα, αλλά ούτε και διοχετεύει γνώση στην κοινωνία. Το Rock, ως επαναστατική δραστηριότητα, απειλεί τα όσα δημιουργεί η άσχημη χρήση της γνώσης από την πλευρά του συστήματος. Θέτει ως στόχο ν' αλλάξει όλα τα "πρέπει" που επιβάλλει το σύστημα για να προστατεύσει τα συμφέροντά του. Η σύγκρουση μεταξύ του συστήματος και των δημιουργών του Rock απαιτεί ιδιαίτερη μελέτη, γιατί υπεισέρχονται σ’ αυτήν τρίτοι παράγοντες, που την κάνουν πιο σύνθετη από τα όσα γνωρίζουμε για τις άλλες επαναστάσεις. Ένας τέτοιος παράγοντας είναι η τεχνολογία. Είναι απόλυτα καθοριστικός για την πραγματοποίηση καθώς και για την έκβαση της σύγκρουσης και έχει χρησιμοποιηθεί καί από τα δύο αντίπαλα μέρη. Την τεχνολογία τη χρησιμοποίησαν πρώτα οι δημιουργοί του Rock κι έπειτα το σύστημα εξουσίας. Η τεχνολογία αποτέλεσε την ικανή και αναγκαία συνθήκη για την έναρξη της επανάστασης του Rock και η τεχνολογία επίσης έδωσε στο σύστημα τη δυνατότητα να το ελέγξει.

Για ν’ αντιληφθεί ο αναγνώστης τι ακριβώς συμβαίνει, θα εξετάσουμε τα πράγματα με τη σειρά. Από την εποχή που πρωτοδημιουργήθηκε σύστημα εξουσίας πάνω στη Γη, τα πάντα συνδέθηκαν με τη γνώση. Κάποιοι είχαν στην κατοχή τους γνώση και μέσω αυτής εκμεταλλεύονταν τους υπόλοιπους. Η γνώση —που είναι όμοια με τον πλούτο— πάντα δημιουργεί απόλυτα διαβαθμισμένα επίπεδα μέσα στην κοινωνία των ανθρώπων. Αυτά τα επίπεδα έχουν συγκρουόμενα συμφέροντα, εφόσον η απληστία των ανθρώπων, που κατέχουν τις γνώσεις, τους ωθεί στο να αδικούν τους υπολοίπους. Εκμεταλλεύονται τις γνώσεις τους, ώστε να ελέγχουν τις μεγάλες ανθρώπινες μάζες. Πώς όμως μπορείς να εκμεταλλευτείς τον άνθρωπο μέσω της γνώσης; Η μέθοδος είναι απλή. Εκμεταλλεύεσαι τα προβλήματά του και τον κάνεις δούλο της γνώσης που υποτίθεται λύνει αυτά τα προβλήματα. Του δίνεις τόση γνώση, ώστε κατά πρώτον ν' αντιλαμβάνεται τα προβλήματα με έναν συγκεκριμένο τρόπο —αποτέλεσμα του οποίου είναι να πιστεύει ότι μπορείς να τον σώσεις, ώστε να μην σε απειλεί όταν τον κλέβεις— και κατά δεύτερον τον ωθείς στο ν’ αναζητεί άνθρωπο, που θα του φέρεται με τον ίδιο τρόπο που φέρεται σ’ αυτόν τον ίδιο η εξουσία. Από τα κέντρα της γνώσης —που μετατρέπονται σε κέντρα εξουσίας, λόγω της κακής της χρήσης— ρέει προκαθορισμένη ποσότητα γνώσης προς τα χαμηλότερα επίπεδα. Υπάρχει δηλαδή στο ένα άκρο ένα κέντρο γνώσης, που λειτουργεί ως πομπός, ενώ στο άλλο άκρο υπάρχει ο απλός άνθρωπος, που λειτουργεί ως δέκτης. Η γνώση που ρέει μεταξύ αυτών των άκρων και που έχει ως στόχο να διατηρεί σταθερή αυτή την κατάσταση λέγεται προπαγάνδα. Είναι η γνώση μέσω της οποίας προσπαθούν οι "εκ των άνω" να πείσουν τους "εκ των κάτω" να συμμορφωθούν για τον οποιοδήποτε λόγο στην υφιστάμενη κατάσταση.

Σ’ αυτό το σημείο αποκαλύπτεται η σπουδαιότητα της επανάστασης του Rock και η διαφορά της με τη Γαλλική. Η Γαλλική Επανάσταση συνδέεται με την ποσότητα γνώσης που έχει στην κατοχή του ο άνθρωπος και άρα ο δέκτης. Αγωνίστηκαν οι άνθρωποι, ώστε να είναι δυνατή η πρόσβασή τους στη γνώση και να μην είναι αποκλεισμένοι απ’ αυτήν. Η σύγκρουση ήταν βίαιη, γιατί οι άνθρωποι διεκδικούσαν τον πλούτο που φύλαγε η εξουσία και δεν εννοούσε να τον παραδώσει. Η ήττα τής επανάστασης οφείλεται στο ότι ο άνθρωπος, παρά το γεγονός ότι έλαβε γνώση, παρέμεινε στη θέση του δέκτη, χωρίς ν’ αλλάξει καμία άλλη συνθήκη. Άλλαξαν τα μεγέθη, αλλά όχι οι αναλογίες. Οι συσχετισμοί παρέμειναν ίδιοι κι αυτοί είναι που καθορίζουν τη λειτουργία της κοινωνίας. Η γνώση είναι σχετική. Από τη στιγμή που η εξουσία έχει περισσότερη γνώση να προσφέρει στους υπηρέτες της απ’ αυτήν που μπορούν ν’ αρπάξουν οι επαναστάτες, τίποτε δεν αλλάζει. Η εξουσία σε γενικές γραμμές φέρεται κατά τον ίδιο τρόπο, είτε οι άνθρωποι είναι αγράμματοι είτε επιπέδου δημοτικού είτε επιπέδου λυκείου. Το μόνο που άλλαξε, δηλαδή, εξαιτίας της Γαλλικής Επανάστασης, ήταν η δυνατότητα που είχαν κάποια παιδιά αγράμματων δούλων να λάβουν θέσεις εξουσίας. Το σύνολο δηλαδή του κόστους για την εξουσία, εξαιτίας αυτής της επανάστασης, ήταν κάποιες θέσεις εξουσίας. Το σύστημα κατάφερε να ελέγξει την κατάσταση, επειδή κατάφερε να ελέγξει την προπαγάνδα. Το μόνο που άλλαξε σ' αυτήν την προπαγάνδα ήταν η περιπλοκότητά της. Ενώ μέχρι τη Γαλλική Επανάσταση ήταν απλή και μοναδική για όλη την κοινωνία, μετά απ’ αυτήν έγινε σύνθετη και πολλαπλή, εφόσον έπρεπε να πεισθούν ή να διαφθαρούν κι αυτοί που απέκτησαν γνώσεις.

Το Rock σ’ αυτό το σημείο εμφανίζεται και είναι τρομερά επικίνδυνο για το σύστημα. Δεν προσφέρει γνώση στον άνθρωπο, ώστε μέσω αυτής της γνώσης ν' απειληθεί η εξουσία. Το Rock δημιουργεί πρόβλημα στην προπαγάνδα του συστήματος. Δημιουργεί πρόβλημα στην επικοινωνία μεταξύ εξουσιαστή και εξουσιαζόμενου. Ο άνθρωπος που ακούει Rock παραμένει στο επίπεδο της γνώσης που ήδη κατέχει, αλλά σαν δέκτης παύει ν’ ακούει μόνο τη φωνή της εξουσίας. Απ’ αυτό το σημείο κι έπειτα τα πάντα γίνονται σύνθετα και άκρως επικίνδυνα για το σύστημα. Ο κάθε δημιουργός λειτουργεί σαν πομπός και δημιουργεί μια κατάσταση ανάλογη με την κατάσταση που έχει δημιουργήσει το σύστημα για να προστατεύσει τα συμφέροντά του. Εκπέμπει ένα μήνυμα με το τραγούδι του κι αυτό είναι μια μορφή προπαγάνδας.
Το τραγούδι —και γενικά ο έντεχνος λόγος— είναι μία μορφή προπαγάνδας, που το σύστημα έχει χρησιμοποιήσει κατά κόρον από την εποχή που δημιουργήθηκε. Η γνώση τού συστήματος έθετε τους στόχους που έπρεπε να έχει το μήνυμα —και άρα η προπαγάνδα— και η ευφυΐα των δημιουργών την έκανε αποτελεσματική. Είναι τεράστια η δύναμη του λόγου κι αυτό οφείλεται στη δύναμη των λέξεων. Ένας ευφυής στιχουργός —εφόσον μιλάμε για τραγούδι— μπορεί να παρουσιάσει τα ανόσια ή τα ανιαρά με τρόπο που να φαίνονται ιερά ή ενδιαφέροντα. Αν για παράδειγμα ενδιαφέρει το σύστημα η σεξουαλική πείνα των ανθρώπων και ένας ισχυρός θεσμός του γάμου, το τραγούδι είναι σε θέση να του δώσει λύσεις. Αποφεύγονται οι βαρετές συμβουλές προς τους εφήβους και δημιουργείται ένα τραγούδι γάμου. Ο έρωτας ταυτίζεται με το γάμο και η σεξουαλική αποχή των νέων με τη θεάρεστη αγνότητα. Το σύνολο των επιδιώξεων του συστήματος υποβοηθείται από το τραγούδι και γι’ αυτόν το λόγο διατηρήθηκε ανά τους αιώνες το ηθοπλαστικό παραδοσιακό τραγούδι, που καθορίζει κι αυτά που ονομάζουμε ήθη και έθιμα. Αυτά τα τραγούδια προσφέρουν στο λαό γνώση περί του καλού ή του κακού όπως τ’ αντιλαμβάνεται το σύστημα. Αυτά δημιουργούν πρότυπα. Το τραγούδι περιγράφει στον άνθρωπο πρότυπα "ενάρετα", που πρέπει να τύχουν μίμησης. Είναι πρότυπο ο νέος που δεν έχει προγαμιαίες σχέσεις και εργάζεται σκληρά, έστω και χωρίς προκοπή. Το ίδιο συμβαίνει και με τα αρνητικά πρότυπα. Τα συγκεκριμένα τραγούδια περιγρά¬φουν αυτά τα αντιπρότυπα με έναν εξίσου στερεότυπο τρόπο. Είναι πονηρός και τρισάθλιος ο Εβραίος, όπως κι ο μαύρος είναι κουτός. Προηγούνται βέβαια οι εθνικοί εχθροί. Καλλιεργείται ένας ρατσισμός τρομερός, όπου οι άνθρωποι μαθαίνουν ν’ αγαπούν ή να μισούν ανθρώπους, όχι εξαιτίας της γνώσης περί των δραστηριοτήτων τους, αλλά εξαιτίας της ετικέτας που τους βάζει το σύστημα.

Το σύνολο αυτών των τραγουδιών είναι ρατσιστικά και εθνικιστικά. Δίνουν ομοιογένεια στους πληθυσμούς κι αυτό τους κάνει εκμεταλλεύσιμους. Ο Ρατσισμός δίνει ομοιογένεια και η ομοιογένεια αναπαράγει τον ρατσισμό. Από τα Ομηρικά Έπη έως και τα δημοτικά τραγούδια των ημερών μας ο στόχος είναι ένας: οι "κατώτεροι" να υποτάσσονται στους "ανώτερους" και να αναμένουν τη σωτηρία από τους κρατούντες. Το σύστημα εξουσίας, έχοντας πάντα αυτόν το στόχο, έχει και σταθερές προτάσεις. Απλά, επειδή οι άνθρωποι-δέκτες δεν έχουν μεταξύ τους το ίδιο επίπεδο γνώσης, προσαρμόζει ανάλογα το λόγο του, με αποτέλεσμα αυτός να γίνεται πολλαπλός και περίπλοκος, χωρίς όμως ν’ αλλάζει είτε τους στόχους είτε τις προτάσεις του. Το Rock, σε αντίθεση με τα παραπάνω τραγούδια, δεν διακρίνεται για τη μονολιθικότητά του, ούτε στις προτάσεις ούτε στους στόχους. Το Rock είναι μια κατάσταση γενική κι αφηρημένη. Ο κάθε δημιουργός έχει ξεχωριστή γνώση, ξεχωριστούς στόχους κι έναν λόγο μοναδικό. Απευθύνει ένα μήνυμα προς όλους, χωρίς όμως να προσαρμόζει αυτό το μήνυμα στη γνώση αυτών που τον ακούνε. Άλλα καταλαβαίνει από ένα τραγούδι ο μορφωμένος, άλλα ο αμόρφωτος, άλλα ο "ψαγμένος" και άλλα ο "κομπλεξικός". Αυτό βέβαια είναι και η γενεσιουργός αιτία πολλών παρεξηγήσεων. Αν σ’ αυτό συνυπολογίσει κάποιος και τις χιλιάδες των δημιουργών, αντιλαμβάνεται το κομφούζιο που δημιουργείται. Αυτό το κομφούζιο είναι η κύρια απειλή για το σύστημα και όχι η ιδιαίτερη ικανότητα ή η γνώση των δημιουργών. Ακόμα κι ένας βλάκας που παριστάνει το δημιουργό είναι απειλητικός. Η απειλή δεν συνδέεται απαραίτητα με την ορθότητα αυτών που λέει, αλλά με τη δυνατότητα να διαχέει μήνυμα σε μια κοινωνία που ελέγχεται μέσω μηνύματος. Η απειλή συνδέεται με τη δυνατότητα των δημιουργών να περνάνε στον κόσμο προβληματισμούς —είτε συνειδητά είτε όχι— σε θέματα που το σύστημα δεν ανέχεται αμφισβήτηση. Η εξουσία πάντα στήριζε τη δύναμή της στο μονοπώλιο της προπαγάνδας, που δημιουργεί ταμπού και κάνει τις ανθρώπινες μάζες εύκολα ελεγχόμενες. Αν η ανθρώπινη κοινωνία παρομοιαστεί με έναν ποταμό, τα ταμπού είναι όλα εκείνα τα τεχνητά εμπόδια που δημιουργεί το σύστημα για να ελέγχει την πορεία της κοινωνίας. Αυτά τα τεχνητά εμπόδια είναι ισχυρά μόνον όταν οι άνθρωποι δεν στρέφονται εναντίον τους και απλά μαθαίνουν να τα αποφεύγουν. Δεν είναι περίπτωση όμοια με τα φυσικά εμπόδια, όπου δεν έχει νόημα να πιέζει ο άνθρωπος. Φυσικό εμπόδιο είναι για παράδειγμα η παραδοχή ότι ο άνθρωπος δεν πρέπει να σκοτώνει άνθρωπο. Τεχνητό εμπόδιο είναι η παραδοχή ότι ο άνθρωπος, για να δημιουργήσει οικογένεια, πρέπει να παντρεύεται. Το σύστημα με την προπαγάνδα του ελέγχει την κοινωνία, γιατί κατευθύνει τους ανθρώπους ανάμεσα σ’ αυτά τα "εμπόδια" κι αποτρέπει τη σύγκρουσή τους μ' αυτά. Το σύστημα σου λέει πού πρέπει να την "ψάχνεις" και πού όχι, για να λύσεις δήθεν τα προβλήματά σου. Αυτό είναι εύκολο μόνο όταν διατηρεί το μονοπώλιο της προπαγάνδας.

Το πρόβλημα, όπως βλέπει ο αναγνώστης, ξεκινά από το σπάσιμο αυτού του μονοπωλίου. Η σύγκρουση μεταξύ τού συστήματος εξουσίας και των επαναστατών του Rock σ’ αυτό το σημείο ξεκινά, αλλά δεν είναι απλή υπόθεση. Τα αντίπαλα μέρη σ’ αυτήν τη σύγκρουση ακολουθούν διαφορετικές στρατηγικές. Το σύστημα επιτίθεται επιλεκτικά στους δημιουργούς, ενώ οι δημιουργοί επιτίθενται στο σύνολό τους εναντίον του συστήματος. Αυτή η διαφορά έχει σχέση με τους στόχους και τη γνώση των αντιπάλων. Το σύστημα επιτίθεται επιλεκτικά στους πλέον ασήμαντους κι ακίνδυνους για δύο λόγους. Ο πρώτος έχει σχέση με την προστασία του από τη φθορά, εφόσον οι ευφυείς αντίπαλοι είναι επικίνδυνοι, ενώ ο δεύτερος έχει σχέση με το γεγονός ότι οι ακίνδυνοι είναι περισσότεροι στον αριθμό και πρωτεύων στόχος του συστήματος είναι ο γενικός αφορισμός του Rock. Επιτίθεται στους πολλούς, άσχετους κι ακίνδυνους, ώστε να μπορεί να γενικεύσει τα συμπεράσματα, τα οποία στη συνέχεια θα μεταφέρει μέσα στην κοινωνία με τη βοήθεια της προπαγάνδας του. Το αστείο σ’ αυτήν την  περίπτωση είναι ότι όλοι αυτοί οι ακίνδυνοι για το σύστημα, γνωρίζοντας την υστερία του, το εκμεταλλεύονται. Γνωρίζοντας ότι θα τους επιτεθεί, μετατρέπουν αυτήν την επίθεση σε διαφήμιση, για ν’ αυξήσουν την εμπορικότητά τους. Πολλές φορές μάλιστα, για να εξασφαλίσουν την επίθεσή του, επειδή ο στίχος δεν είναι πάντα αρκετός, χρησιμοποιούν σύμβολα και εικόνες, που το σύστημα τα χρησιμοποιεί ως φόβητρα μέσα στους αιώνες. Χρησιμοποιούν σύμβολα σατανιστικά, νεκροκεφαλές και δανείζονται στίχους από απόκρυφα κείμενα. Όλα αυτά είναι παντελώς ακίνδυνα για το σύστημα κι επιπλέον δεν προσφέρουν τίποτε στον άνθρωπο. Το σύστημα όμως λαμβάνει την ευκαιρία να επιτεθεί και οι αντίπαλοί του βρίσκουν ευκαιρία να πουλήσουν. Φωνάζει το σύστημα: …"Προσέξτε χριστιανοί αυτοί είναι αντίχριστοι που στόχο έχουν τη νεολαία". Φωνάζουν οι ψευτοδημιουργοί: …"Θαυμάστε μας που προκαλούμε το σύστημα". Ακόμα όμως κι απ’ αυτήν την κατάσταση κερδισμένο είναι το Rock. Οι φωνές του συστήματος εναντίον του Rock είναι σίγουρη διαφήμιση, ενώ οι άνθρωποι εξοικειώνονται με σύμβολα φόβητρα που δίνουν δύναμη στο σύστημα.

Το σύστημα, στη μάχη εναντίον του Rock, στηρίζεται σε δύο πράγματα. Το πρώτο είναι η τρομερή του γνώση, ενώ το δεύτερο η επίσης τρομερή υποδομή που έχει δημιουργήσει ανά τους αιώνες μέσα στην κοινωνία. Έχει γνώση περί καλού και κακού σ’ ό,τι αφορά τον άνθρωπο, αλλά έχει και γνώση περί των συμφερόντων του. Γνωρίζει ανά πάσα στιγμή ποιο μήνυμα του Rock το απειλεί και άρα γνωρίζει και την ταυτότητα του δημιουργού που είναι επικίνδυνος. Επιπλέον, με τη συνεχή κι οργανωμένη προπαγάνδα του, διατηρεί μια μεγάλη κοινωνική μερίδα στο χαμηλότερο δυνατό επίπεδο από απόψεως γνώσης και νοοτροπίας. Καλλιεργεί τη συντηρητική αντίληψη που στηρίζει το σύστημα σε ανθρώπους, που θα έπρεπε —με βάση τα συμφέροντά τους— να είναι οι πλέον επικίνδυνοι εχθροί του. Άνθρωποι φτωχοί, αγράμματοι και δυστυχισμένοι —επειδή το σύστημα αρπάζει τα πάντα για τους εκλεκτούς του— όχι μόνο δεν το απειλούν, άλλα αντίθετα το στηρίζουν. Απέναντι σ’ αυτήν την κατάσταση, που χαρακτηρίζεται από ένα τρομερό πλούτο γνώσης και μια σταθερή σε στόχους προπαγάνδα, στέκεται το Rock με τελείως διαφορετικά χαρακτηριστικά. Οι δημιουργοί είναι χιλιάδες, αλλά κανένας απ’ αυτούς δεν έχει ποιοτικά και ποσοτικά τη γνώση του συστήματος. Δημιουργούν λόγο —και άρα προπαγάνδα— με βάση ένα κοκτέιλ γνώσης, ενστίκτου, ευφυΐας κι εμπειρίας, που για τον καθένα απ’ αυτούς είναι διαφορετικό. Αυτός ο λόγος συγκρούεται με την προπαγάνδα του συστήματος και διαχέεται στην κοινωνία. Αντίθετα με το σύστημα —που εκπέμπει συγκεκριμένο λόγο προς συγκεκριμένους δέκτες και τους οποίους το ίδιο έχει εκπαιδεύσει—, ο λόγος των παραπάνω δημιουργών εκπέμπεται προς πάσα κατεύθυνση, χωρίς κανένα συγκεκριμένο στόχο και χωρίς να έχει τη δυνατότητα να δημιουργεί οργανωμένα κοινωνικά φαινόμενα. Δεν είναι δηλαδή όμοιος με την προπαγάνδα των αιρέσεων ή των ιδεολογιών, όπου αυτός που την ασκεί έχει ένα συγκεκριμένο στόχο και διεκδικεί την εξουσία πάνω σε ένα μέρος του λαού, που στη συνέχεια θα ελέγχει με τρόπο ανάλογο αυτού που εφαρμόζει το σύστημα.

Εξαιτίας αυτής της ιδιομορφίας, το σύστημα εξουσίας δεν έχει τη δυνατότητα να παρακολουθεί τ’ αποτελέσματα της ιδιότυπης αυτής προπαγάνδας και άρα να γνωρίζει τις απώλειές του. Αντιλαμβάνεται την αλλαγή της κοινωνίας, αλλά δεν μπορεί να εκτιμήσει αυτήν την αλλαγή, ούτε ποιοτικά ούτε ποσοτικά, ώστε να προσπαθήσει να διαφθείρει τους εχθρούς του. Τα χτυπήματα του Rock είναι τυφλά. Γίνεται μια συνεχής εκπομπή μηνυμάτων που συνολικά επηρεάζουν την κοινωνία, αλλά δεν είναι δυνατόν ν’ αντιμετωπιστούν από την εξουσία σαν αιρέσεις ή σαν εχθρικές ιδεολογίες. Αυτός ο καταιγισμός μηνυμάτων είναι επικίνδυνος κι αυτός είναι ο πραγματικός εχθρός του συστήματος. Η γνώση αυτής της ιδιαιτερότητας του εχθρού, μας κάνει ν’ αντιλαμβανόμαστε την αξία του τρόπου με τον οποίο μάχεται το σύστημα. Το σύστημα μισεί συνολικά το φαινόμενο Rock και το πολεμά μόνο στο γενικό επίπεδο. Σ’ αυτό το επίπεδο προσπαθεί να το νικήσει και όχι στο επίπεδο των συγκεκριμένων δημιουργών. Δεν φοβάται κανένα δημιουργό στον τομέα της γνώσης. Φοβάται τα μηνύματα που οι δημιουργοί μπορεί να μεταφέρουν στον κόσμο, είτε λόγω ικανότητας είτε λόγω ενστίκτου είτε ακόμα και λόγω τύχης. Δεν έχει κανένα λόγο να στρέφει την κολοσσιαία ισχύ, είτε της γνώσης του είτε της προπαγάνδας του, εναντίον συγκεκριμένων δημιουργών. Ως αντίπαλοι είναι αμελητέοι, ενώ την ίδια στιγμή —κι αυτό είναι το παράδοξο της σύγκρουσης— τα χτυπήματά τους είναι θανάσιμα για την εξουσία.

Αυτό το παράδοξο γίνεται εύκολα αντιληπτό, αν καταλάβει ο αναγνώστης τη διαφορά που υπάρχει μεταξύ ενός φιλοσόφου κι ενός δημιουργού της Rock. Ένας φιλόσοφος, λόγω γνώσης, μπορεί να είναι τρομερός αντίπαλος της εξουσίας. Αποσπά την προσοχή της και στρέφει το σύνολο της ισχύος της πάνω του. Αγωνίζεται εναντίον του η εξουσία με το σύνολο της γνώσης της και το σύνολο του μηχανισμού τής προπαγάνδας της. Σπάνια όμως έχει ο φιλόσοφος τη δυνατότητα να προκαλέσει θανάσιμο χτύπημα στο σύστημα, γιατί δεν μπορεί να περάσει το μήνυμά του μέσα στην κοινωνία. Το φιλοσοφικό έργο δεν μπορεί να περάσει από στόμα σε στόμα όπως ένα τραγούδι. Δεν έχει την ευελιξία και την ελκυστικότητα ενός τραγουδιού, που μπορεί να συνοδεύεται κι από εκπληκτική μουσική. Το φιλοσοφικό έργο έχει όγκο. Απαιτεί από τον αναγνώστη ένα μίνιμουμ επίπεδο γνώσης κι απαιτεί χρόνο στην επεξεργασία. Όλα αυτά αποτελούν μειονεκτήματα και λειτουργούν υπέρ του συστήματος. Το σύστημα φροντίζει ώστε οι άνθρωποι να μην έχουν γνώσεις, αλλά και χρόνο να διαβάσουν. Φροντίζει επίσης με τη βοήθεια της προπαγάνδας του να κατηγορεί και να διαβάλλει το φιλόσοφο σε άπειρους αγράμματους ανθρώπους, που εκ των δεδομένων, λόγω έλλειψης δυνατοτήτων, δεν θα διαβάσουν ποτέ το έργο του. Εξαιτίας αυτών, ενώ ο φιλόσοφος είναι ένας ισχυρός αντίπαλος, δεν έχει τη δυνατότητα να επιφέρει ισχυρό χτύπημα στην εξουσία, αλλάζοντας αυτό που ονομάζουμε κοινή γνώμη. Δεν μπορεί να μεταβάλλει άμεσα τις παγιωμένες κοινωνικές αντιλήψεις.

Αντίθετα με τον φιλόσοφο, ο δημιουργός της Rock έχει τελείως διαφορετικά χαρακτηριστικά ως αντίπαλος του συστήματος. Στηρίζεται στην έμπνευση και στο ταλέντο του να συνθέτει λόγο και όχι απαραίτητα στη γνώση. Μπορεί ακόμα να είναι κι αγράμματος, αστοιχείωτος, να μην έχει καμία ιδεολογία και παρ’ όλα αυτά να είναι θανάσιμος αντίπαλος. Όχι εξαιτίας αυτών που γνωρίζει, αλλά εξαιτίας αυτών που εκπέμπει, ανεξάρτητα από το πώς τα παράγει. Μπορεί κάποιος, επειδή έτσι αισθάνεται ή επειδή έτσι τον βόλευε η ομοιοκαταληξία, να κάνει τεράστιο κακό στο σύστημα. Τραγουδά …"κάντε έρωτα και όχι πόλεμο"… κι απειλεί να καταστρέψει το σύνολο των όσων έχει δημιουργήσει μέσα στους αιώνες το σύστημα εξουσίας, εξαντλώντας είτε τη γνώση του είτε την ευφυΐα των δούλων του. Απειλεί τα τεχνητά "εμπόδια" που αναφέραμε σε άλλο σημείο. Ωθεί στην αρχή κάποιους λίγους εναντίον αυτών των "εμποδίων" κι αυτοί οι λίγοι παρασέρνουν στη συνέχεια κι άλλους. Ένα τραγούδι μ’ αυτό το νόημα περνά ένα τρομερό μήνυμα στο υποσυνείδητο του κόσμου, που κάνει στο σύστημα ζημιά μεγαλύτερη απ’ ό,τι έχουν κάνει όλοι οι φιλόσοφοι μαζί. Ειδικά σ' αυτήν την περίπτωση, εύκολα αντιλαμβάνεται ο αναγνώστης το μέγεθος αυτής της ζημιάς, αν σκεφτεί ότι το σύστημα όλους αυτούς τους αιώνες και με όλα τα μέσα προσπαθεί να κάνει ταμπού το σεξ και παράλληλα καλλιεργεί τον εθνικισμό, που οδηγεί στον κερδοφόρο για το ίδιο το σύστημα πόλεμο. Ένα επιτυχημένο τραγούδι βάζει στο στόμα ταν ανθρώπων λόγια που απειλούν το σύστημα. Δεν έχει σημασία αν όλοι οι άνθρωποι καταλαβαίνουν το πραγματικό νόημα αυτών των λόγων. Σημασία έχει ότι το τραγούδι περνά ένα μήνυμα, που εξοικειώνει τους ανθρώπους ακόμη και με πράγματα απαγορευμένα. Η γενιά που τα πρωτοτραγουδά μπορεί να μην επωφεληθεί, αλλά σίγουρα θα ωφεληθεί η επόμενη κι έτσι αλλάζει η κοινωνία.

Βλέπουμε λοιπόν τι σημαίνει θανάσιμο χτύπημα από όχι ισχυρό αντίπαλο. Ο παραπάνω δημιουργός δεν είναι ισχυρός και το σύστημα το γνωρίζει αυτό. Δεν μπορεί να του επιτεθεί με γνώση, γιατί ο ίδιος δεν αντιπροσωπεύει γνώση. Δεν μπορεί να του προσάψει, μέσω της προπαγάνδας του, τις συνηθισμένες κατηγορίες, γιατί ο ίδιος δεν διεκδικεί εξουσία. Τα πάντα είναι αρνητικά για το σύστημα σ’ αυτήν την περίπτωση. Δέχεται χτύπημα και δεν μπορεί ν’ ανταποδώσει. Αν το επιχειρήσει, θα ζημιωθεί, εφόσον καί δεν θα κερδίσει τίποτε ουσιαστικό από τη νίκη απέναντι σε έναν αντίπαλο χωρίς ιδιαίτερους στόχους καί θα διαφημίσει το μήνυμά του. Γι’ αυτούς τους λόγους παρακολουθεί, χωρίς φαινομενικά ν’ αντιδρά. Αν τώρα σκεφτούμε ότι ανάμεσα στους δημιουργούς του Rock υπάρχουν κι άνθρωποι εκπληκτικά ευφυείς, με τρομερές γνώσεις και ιδεολόγοι, εύκολα καταλαβαίνουμε την αγωνία του συστήματος. Όλοι αυτοί περνάνε μηνύματα επικίνδυνα, χωρίς να δέχονται χτυπήματα, γιατί, εκτός των άλλων, το σύστημα δεν γνωρίζει ποιος λειτουργεί εναντίον του εσκεμμένα και ποιος κατά σύμπτωση. Δεν γνωρίζει ποιος περνά οργανωμένα μια ιδεολογία μέσα από το έργο του και ποιος απλά ευνοείται από το ταλέντο του, τις συγκυρίες ή την ικανότητά του να πιάνει τα μηνύματα των καιρών.

Για όλους αυτούς τους λόγους το σύστημα περιορίστηκε στο ν' αγωνίζεται με τον μοναδικό τρόπο που του επιτρέπεται. Επιλέγει ανάμεσα στους δημιουργούς αυτούς που το μήνυμά τους είναι απαράδεκτα ακραίο, άτοπο, βλακώδες και αυτό μελετά. Έχει, για παράδειγμα, δύο τραγούδια να εξετάσει^ έστω ότι το πρώτο μιλάει για φιλία, σεξ και ισότητα, ενώ το δεύτερο έχει μηδενιστικό νόημα^ παροτρύνει, για παράδειγμα, τον νέο να κόψει τις φλέβες του, γιατί είναι ένα τίποτα, γιατί ζει για το τίποτα και καταλήγει στο τίποτα. Καί τα δύο τα τραγούδια είναι Rock. Είναι Rock γιατί καί τα δύο μεταφέρουν μηνύματα διαφορετικά απ' αυτά που μεταφέρουν οι μηχανισμοί προπαγάνδας του συστήματος. Το σύστημα πάντα ασχολείται με τα τραγούδια που μοιάζουν με το δεύτερο. Γνωρίζοντας τι το ωφελεί και τι όχι, δεν μπαίνει στην επικίνδυνη διαδικασία να κρίνει απόψεις που αφορούν τη φιλία το σεξ κλπ.. Αποφεύγει ν' "ανοίξει" έναν τέτοιο επικίνδυνο διάλογο με την κοινωνία. Κρίνει αυτά που είναι εμφανώς βλακώδη και προκλητικά για τον συντηρητικό κι επιπλέον η ανάλυσή τους δεν έχει κόστος για το σύστημα. Το αποτέλεσμα αυτής της μελέτης το διαχέει στην κοινωνία και δημιουργεί συνολικά εχθρικό κλίμα απέναντι στο Rock. Παλαιότερα είχε ως στόχο να εξαλείψει το Rock ως φαινόμενο στο σύνολό του. Αργότερα όμως αντιλήφθηκε ότι αυτό είναι ανέφικτο κι ο στόχος του άλλαξε και έγινε ο περιορισμός του. Αποτέλεσμα της αλλαγής αυτών των στόχων είναι ότι, ενώ γενικεύει αυτά τα συμπεράσματα, δεν τα χρησιμοποιεί μέσω της προπαγάνδας του προς όλες τις κατευθύνσεις. Προσπαθεί να αποτρέψει από το Rock τους φτωχούς, τους θρησκόληπτους και τους εθνικιστές, γνωρίζοντας ότι για τα ανώτερα στρώματα από πλευράς γνώσης και νοοτροπίας η συγκεκριμένη προπαγάνδα καί δεν έχει νόημα καί εκθέτει τους εμπνευστές της. Οι μεγαλοφυείς δημιουργοί και τα μεγάλα μηνύματα έχουν κι αυτά τους φανατικούς τους, που δεν επηρεάζονται από τις υστερικές εκδηλώσεις των κρατούντων.

Back to content | Back to main menu